Verrichtingsonderzoek

Wanneer een hengst wordt aangewezen voor het verrichtingsonderzoek, start het laatste traject richting mogelijke goedkeuring. Tijdens dit onderzoek worden hengsten gedurende een aaneengesloten periode getest op hun natuurlijke aanleg voor de sport, hun instelling en hun karakter. De beoordeling vindt plaats met het oog op hun potentiële rol als vaderdier binnen de toekomstige KWPN-populatie.

Spring- en dressuurhengsten

Het verrichtingsonderzoek voor spring- en dressuurhengsten bij het KWPN bestaat uit een onderzoeksperiode van 21 dagen. Aan dit onderzoek gaat een zadelpresentatie vooraf, waarbij de hengst onder het zadel wordt beoordeeld door de eigen ruiter. Op basis van deze zadelpresentatie kan de hengstenkeuringscommissie besluiten de hengst toe te laten tot het verrichtingsonderzoek, af te wijzen of door te verwijzen naar een volgend onderzoeksmoment.

Driejarige hengsten

Voor driejarige hengsten vindt het verrichtingsonderzoek uitsluitend plaats in het najaar. Zij worden dus niet meer aangeboden voor een afzonderlijk voorjaarsonderzoek, maar doorlopen het traject via de zadelpresentatie en het daaropvolgende najaarsonderzoek.

Vier jaar en oudere hengsten

Voor oudere hengsten (vierjarig en ouder) is het verrichtingsonderzoek beschikbaar op meerdere momenten, namelijk zowel het voorjaars- als het najaarsonderzoek. Dit biedt ruimte om hengsten op een later moment in hun ontwikkeling of sportopleiding aan te bieden.

Beoordeling

Tijdens het verrichtingsonderzoek worden de hengsten beoordeeld op aanleg, rijdbaarheid, instelling en karakter, met aandacht voor zowel fysieke mogelijkheden als mentale eigenschappen en trainbaarheid. Indien een hengst tijdens het onderzoek onvoldoende ontwikkeld blijkt, niet fit is of geblesseerd raakt, kan de hengstenkeuringscommissie op ieder moment besluiten de hengst uit te sluiten van verdere deelname of door te verwijzen naar een volgend onderzoeksmoment. Met deze opzet wordt rekening gehouden met verschillen in leeftijd, ontwikkeling en belastbaarheid van hengsten, terwijl het verrichtingsonderzoek zijn rol behoudt als belangrijk instrument binnen de KWPN-hengstenselectie.

De beoordeling onder het zadel voorafgaand aan het onderzoek wordt aangeduid als zadelpresentatie. Deze presentatie geeft de hengstenkeuringscommissie inzicht in de ontwikkeling, trainbaarheid en belastbaarheid van de hengst en vormt een belangrijk onderdeel van de besluitvorming rondom toelating tot het verrichtingsonderzoek.

Tijdens de zadelkeuring kunnen ook jonge hengsten die nog niet eerder zijn voorgesteld, of eerder in het hengstenselectietraject niet zijn aangewezen, worden voorgesteld. Hengsten worden dan op exterieur beoordeeld, en worden vervolgens door hun eigen ruiter onder het zadel gepresenteerd. De hengstenkeuringscommissie kan deze hengsten dan aanwijzen voor het verrichtingsonderzoek, waarna de hengsten (bij aanwijzing) hetzelfde traject doorlopen - en dus ook tijdens de volgende zadelpresentaties worden verwacht. 

Gelderse hengsten kunnen als driejarige na aanwijzing kunnen deelnemen aan het najaarsverrichtingsonderzoek van 21 dagen. De eigenaar kiest daarbij of de hengst wordt getest als rijpaard of als aangespannen paard. Na een succesvolle afronding volgt tweemaal een eendaagsonderzoek in de discipline waarin de hengst geen aanlegtest heeft afgelegd.

Voor tuigpaardhengsten bedraagt de duur van het verrichtingsonderzoek circa 28 dagen. Dit geldt voor hengsten van drie, vier en vijf jaar. Tijdens het onderzoek ligt de nadruk op aanleg, instelling, karakter en gebruikswaarde binnen de fokrichting tuigpaard.

Het verrichtingsonderzoek is een aanlegtest, waarbij de natuurlijke kwaliteiten van de hengsten onder uniforme omstandigheden worden vastgesteld. De verzorging en training vinden plaats onder verantwoordelijkheid van het KWPN en worden uitgevoerd door ervaren stalmedewerkers, ruiters en rijders, onder leiding van de trainingsleider. De hengsten worden meerdere keren per week getraind. Rijpaardhengsten worden onder het zadel gewerkt, zowel binnen als buiten. Tuigpaardhengsten worden getraind in tuig, aan de longe of aan de lange lijnen. Daarnaast maken de hengsten gebruik van de stapmolen en krijgen zij de gelegenheid tot vrijbewegen in veilige paddocks. In de training wordt rekening gehouden met de leeftijd en ontwikkeling van de jonge paarden.

Bij aankomst en vertrek worden de hengsten uitgebreid onderzocht door de aan het verrichtingsonderzoek verbonden dierenarts. Ook tijdens het onderzoek vindt veterinaire controle plaats wanneer daar aanleiding toe is. Gezondheid en welzijn van de hengsten staan gedurende het gehele traject centraal.

Tijdens het verrichtingsonderzoek beoordeelt de hengstenkeuringscommissie de hengsten op meerdere momenten. Daarbij worden zowel de indrukken van de vaste ruiters en rijders als die van gespecialiseerde opleidingsruiters meegenomen. Ook stalgedrag, trainingsgedrag en eventuele stalondeugden maken onderdeel uit van de beoordeling. Wanneer een hengst het verrichtingsonderzoek met een positief resultaat afrondt, wordt hij goedgekeurd door het KWPN. Alle bevindingen worden vastgelegd in een uitgebreid verrichtingsrapport, dat beschikbaar is via de KWPN Database.

Uitslagen verrichtingsonderzoeken