De fokdoelen van het KWPN zijn gericht op het fokken van paarden die op het hoogste niveau kunnen presteren en deze prestaties langdurig kunnen volhouden. Gezondheid is daarbij een fundamentele voorwaarde. Een paard dat zowel fysiek als mentaal in balans is, kan zijn werk met gemak uitvoeren en beschikt over een sterkere basis voor een succesvolle sportcarrière. Daarom vormt gezondheid, naast prestatie, exterieur en karakter, een essentieel onderdeel van het KWPN-fokdoel. Selectie op gezondheid mag echter niet uitsluitend worden gekoppeld aan prestaties; fokken op gezondheid is ook een morele verantwoordelijkheid. Het welzijn van paarden wordt verbeterd wanneer zij fysiek in staat zijn om met gemak te voldoen aan wat van hen wordt gevraagd.

Selectie op gezondheid

Gezondheid omvat een breed scala aan kenmerken, zoals het bewegingsapparaat, de luchtwegen, vruchtbaarheid en stofwisseling. Omdat deze eigenschappen sterk van elkaar verschillen, vraagt iedere eigenschap om een passende selectiebenadering. Erfelijkheid speelt daarbij een belangrijke rol: alleen wanneer een eigenschap voldoende erfelijk is, kan selectie een blijvend effect hebben.

Genetische invloed

Het KWPN staat bekend om zijn strenge hengstenselectie. Ook voor gezondheid gelden duidelijke en bindende normen. Hengsten hebben een grote genetische invloed op de populatie en moeten daarom voldoen aan alle vastgestelde gezondheidseisen om te kunnen worden goedgekeurd.

Kwaliteitsindicatoren

Het KWPN stimuleert het fokken met gezonde merries door middel van predicaten. Het PROK-predicaat toont aan dat een merrie voldoet aan de röntgenologische normen van het KWPN. Het D-OC-predicaat geeft aan dat zij een lagere dan gemiddelde kans heeft om osteochondrose (OC) door te geven aan haar nakomelingen. Een keurmerrie met een PROK- of D-OC-status kan worden bevorderd tot elite merrie. Deze predicaten dienen als kwaliteitsindicatoren en ondersteunen zowel selectiebeslissingen als de marktpositie van het paard.

Genomische fokwaarden voor osteochondrose

In 2016 introduceerde het KWPN de genomische fokwaarde voor osteochondrose, die de genetische aanleg van een paard weergeeft ten opzichte van de huidige KWPN-populatie. De OC-fokwaarde schat de genetische kwaliteit van een paard in ten opzichte van het gemiddelde van alle KWPN-paarden, specifiek of het paard een hogere of lagere kans dan gemiddeld heeft om OC door te geven aan zijn nakomelingen. De test is beschikbaar voor KWPN-spring- en dressuurpaarden, evenals voor paarden die nauw verwant zijn aan deze populatie, zoals veel paarden uit andere West-Europese stamboeken. De test kan worden aangevraagd voor hengsten en merries van alle leeftijden, van veulens tot oudere paarden.

Duurzaamheid als overkoepelend doel

Gezondheid omvat vele aspecten. Daarom gebruikt het KWPN steeds vaker de term duurzaamheid: het streven naar een paard dat gezond is, zijn werk goed kan uitvoeren en gedurende lange tijd op sportniveau kan presteren. Duurzaamheid is de optelsom van alle gezondheidsgerelateerde factoren en vormt het fundament van het moderne KWPN-sportpaard.